Veelgehoorde misvatting nr. 1: geitenkaas zit vol vet
ONWAAR.
Magere geitenmelk heeft een laag vetgehalte, net als koemelk.
Bijvoorbeeld: een glas magere geitenmelk van 150 ml bevat ongeveer 2,5 g vet. Dit komt neer op een relatief klein deel van je dagelijkse hoeveelheid, die voor een gezonde volwassene 70 g per dag bedraagt [1].
Veelvoorkomende misvatting nr. 2: geitenkaas zit vol vet
WAAR
Geitenkaas, of het nu volvet, halfvet of magere kaas is, bevat veel hoogwaardige eiwitten.
Afgezien van de hoeveelheid bevat geitenmelk eiwitten die alle essentiële aminozuren leveren. Dit zijn de bouwstenen van eiwitten die het lichaam niet zelf kan aanmaken en die daarom via de voeding moeten worden opgenomen. De aminozuren die via de voeding worden opgenomen, worden gebruikt om de eiwitten in ons lichaam te vernieuwen die onze spieren, botten en organen vormen.
Bovendien zijn melkeiwitten over het algemeen zeer goed verteerbaar. Ons lichaam kan ze bijna allemaal benutten. In feite verteren en absorberen we 95% van de melkeiwitten die we consumeren.
Veelgehoorde misvatting nr. 3: geitenkaas zit boordevol vitamines en mineralen
WAAR en ONWAAR
Het hangt allemaal af van het soort zuivelproduct en de betreffende voedingsstof.
Over het algemeen bevat geitenmelk, of deze nu volvet of halfvol is, in vergelijking met koemelk hoge gehaltes aan magnesium, kalium, natrium en vitamine B3.
Bovendien is geitenmelk een “bron van calcium en fosfor” en draagt daardoor bij aan het behoud van een normale botstructuur. Een glas geitenmelk van 150 ml levert daarom 20% van de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid calcium en bijna 25% van de fosforbehoefte.
Tijdens het kaasbereidingsproces zorgen met name de rijpingsfase ervoor dat andere vitamines zich kunnen ontwikkelen. De geitenkaasrol is daarom “rijk aan vitamine B2 en B9”.
Goed om te weten
Het lichaam van een volwassene bevat ongeveer 1,2 tot 1,4 kg calcium, waarvan 99% in de botten en tanden zit. Melk en zuivelproducten zijn een ideale bron van calcium, zowel wat betreft de hoeveelheid calcium die ze leveren als de opneembaarheid ervan voor het lichaam.
Melk bevat ook fosfor, dat samen met calcium en magnesium de minerale massa van de botten in het skelet vormt.
Het calcium en fosfor uit melk en zuivelproducten ondersteunt de gezondheid van de botten en helpt deze effectief in stand te houden.
B-vitamines, zoals met name vitamine B2, B3 en B9, helpen vermoeidheid te verminderen.
Mythe nr. 4: geitenmelk bevat heel weinig lactose
WAAR
Geitenmelk, of het nu volle of magere melk is, bevat gemiddeld 4,2 g² lactose per 100 ml. Dit is iets minder dan koemelk, die 4,7 g² lactose per 100 ml bevat.
Met dit lactosegehalte kan het drinken van een glas geitenmelk van 150 ml (dat 6 g lactose bevat) gemakkelijk worden verdragen door mensen bij wie lactose-intolerantie is vastgesteld. Een studie uitgevoerd bij proefpersonen met een lactasedeficiëntie (het enzym dat lactose afbreekt) toonde zelfs aan dat het consumeren van tot 7 g lactose in één keer kon worden verdragen zonder dat er extra spijsverteringsklachten optraden, in vergelijking met het consumeren van “lactosevrije” melk4.
Veelvoorkomende misvatting nr. 5: geitenmelk is minder allergeen dan koemelk
WAAR en ONWAAR
- Enerzijds bevat geitenmelk eiwitten die allergieën kunnen veroorzaken, net als koemelk. Overigens lijken de belangrijkste eiwitten die verantwoordelijk zijn voor een koemelkeiwitallergie (CMPA) sterk op die in geitenmelk. Daardoor is meer dan 90% van de kinderen met CMPA ook allergisch voor de eiwitten in geitenmelk5. Dit staat bekend als kruisreactiviteit.
- Anderzijds komen allergieën voor geitenmelkeiwitten echter bij minder mensen voor dan CMPA. Dit komt doordat de verhoudingen van sommige van de belangrijkste eiwitten die verantwoordelijk zijn voor de allergische reactie, verschillen tussen koemelk en geitenmelk. Een wetenschappelijke studie heeft daarom aangetoond dat er meer geitenmelk nodig is om een reactie op te wekken bij patiënten met een koemelkallergie5.
Opmerking: CMPA is de meest voorkomende oorzaak van voedselallergieën bij baby’s, hoewel het slechts 2 tot 3% van de jonge kinderen van 3 jaar en jonger treft.
Concluderend kunnen de eiwitten in geitenmelk allergieën veroorzaken, maar met een veel lagere frequentie dan CMPA.
In alle gevallen mogen mensen die allergisch zijn voor koemelkeiwitten koemelk niet vervangen door geitenmelk zonder medisch advies.
Veelvoorkomende misvatting nr. 6: geitenmelk is lichter verteerbaar dan koemelk
WAAR en ONWAAR
Veel consumenten, maar ook veel gezondheidsprofessionals, stellen dat geitenmelk lichter verteerbaar is, en dit idee wordt door verschillende wetenschappelijke verklaringen ondersteund. Verschillende wetenschappelijke verklaringen ondersteunen het idee dat geitenmelk lichter verteerbaar is dan koemelk:
- Minder lactose
- Het aandeel van de gangbare eiwitten in melk verschilt tussen koemelk en geitenmelk
- De melkvetbolletjes in geitenmelk zijn kleiner dan in koemelk en bestaan uit korte- en middellange-keten vetzuren, terwijl koemelk bestaat uit lange-keten vetzuren.
Wat geitenmelk betreft, zijn er nog steeds geheimen en potentiële voordelen die wachten om ontdekt te worden.
[1] Apports de Référence en matières grasses au sens du Règlement UE n°1169/2011 – INCO.
[2] Table CIQUAL, 2017.
[3] Portion recommandée dans le cadre du Programme National Nutrition Santé (PNNS). Lancé en France en 2001, le PNNS est un plan de Santé Publique visant à améliorer l’état de santé de la population en agissant sur l’un de ses déterminants majeurs, la nutrition : http://www.mangerbouger.fr/Les-recommandations/Aller-vers/Les-produits-laitiers
[4] Vesa TH, Seppo LM, Marteau PR, Sahi T, Korpela R. Role of irritable bowel syndrome in subjective lactose intolerance. Am J Clin Nutr 1998;67:710-5.
[5] Bellioni-Businco B., Paganelli R., Lucenti P., Giampietro P.G., Perborn H., Businco L., 1999. Allergenicity of goat’s milk in children with cow’s milk allergy. J Allergy Clin Immunol., 103(6):1191-1194.
[6] Osborne N.J., Koplin J.J., Martin P.E., Gurrin L.C., Lowe A.J., Matheson M.C., Ponsonby A.L., Wake M., Tang M.L., Dharmage S.C., Allen K.J., 2011. Prevalence of challenge-proven IgE-mediated food allergy using population-based sampling and predetermined challenge criteria in infants. J.Allergy Clin.Immunol., 127(3):668-676. Schoemaker A.A., Sprikkelman A.B., Grimshaw K.E., Roberts G., Grabenhenrich L., Rosenfeld L., Siegert S., Dubakiene R., Rudzeviciene O., Reche M., Fiandor A., Papadopoulos N.G., Malamitsi-Puchner A., Fiocchi A., Dahdah L., Sigurdardottir S.T., Clausen M., Stanczyk-Przyluska A., Zeman K., Mills E.N., McBride D., Keil T., Beyer K., 2015. Incidence and natural history of challenge-proven cow’s milk allergy in European children–EuroPrevall birth cohort. Allergy, 70(8):963-972.
